Giáo sư Võ Tòng Xuân - vua lúa gạo Việt Nam
Giáo sư Võ Tòng Xuân (sinh năm 1940, An Giang) là một trong những nhà khoa học nông nghiệp nổi bật nhất Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp – lúa gạo. Ông được mệnh danh là “ông giáo sư nông dân” hay “vua lúa gạo”. Công lao và đóng góp của ông có thể tóm tắt như sau:
🌾 Công lao – đóng góp chính của GS Võ Tòng Xuân
1. Đưa “cách mạng xanh” về Đồng bằng sông Cửu Long
-
Từ thập niên 1970–1980, ông đi khắp các tỉnh miền Tây, hướng dẫn nông dân ứng dụng giống lúa mới, kỹ thuật thâm canh, xen canh.
-
Giúp nâng năng suất lúa từ mức 2–3 tấn/ha lên 6–7 tấn/ha.
-
Nhờ đó, Việt Nam từ chỗ thiếu đói đã trở thành nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới (từ 1989 trở đi).
2. Chống nạn đói, góp phần vào thành công của Đổi mới
-
Những năm 1975–1985, Việt Nam nhiều lần rơi vào khủng hoảng lương thực.
-
Ông là người mạnh dạn đề xuất bỏ hợp tác xã nông nghiệp kiểu cũ, giao ruộng đất cho nông dân tự canh tác (mô hình khoán hộ).
-
Đây là một trong những ý tưởng quan trọng đặt nền cho chính sách Khoán 10 (1988) – cột mốc đưa nông nghiệp VN “cất cánh”.
3. Đóng góp cho quốc tế
-
Ông từng là chuyên gia tư vấn cho nhiều nước châu Á, châu Phi trong cải cách nông nghiệp và phát triển lúa gạo.
-
Được gọi là “Rice Ambassador” (Đại sứ Lúa gạo) vì giúp nhiều quốc gia học tập mô hình VN.
4. Đào tạo, nghiên cứu, và xây dựng trường đại học
-
Từng giữ chức Hiệu trưởng Đại học An Giang, Hiệu trưởng Đại học Nam Cần Thơ.
-
Đào tạo hàng chục ngàn sinh viên nông nghiệp, đưa mô hình “giảng đường – ruộng đồng” gắn kết.
-
Xuất bản nhiều công trình nghiên cứu, giáo trình, sách về nông nghiệp bền vững.
5. Vinh danh & giải thưởng
-
Giải thưởng Ramón Magsaysay (1993) – được xem là Nobel của châu Á, cho những đóng góp về nông nghiệp và phát triển cộng đồng.
-
Huân chương Lao động hạng Nhất, nhiều giải thưởng trong và ngoài nước.
-
Được nông dân gọi thân mật là “ông giáo sư của nông dân miền Tây”.
📌 Ý nghĩa công lao
-
Cứu đói, đưa Việt Nam từ thiếu ăn sang xuất khẩu gạo → nâng tầm vị thế quốc gia.
-
Tạo nền tảng phát triển nông nghiệp bền vững, góp phần lớn cho thành công của công cuộc Đổi mới.
-
Kết nối khoa học – nông dân – chính sách, biến tri thức hàn lâm thành giải pháp thực tế.
-
Là biểu tượng trí thức nông nghiệp Việt Nam, vừa gần gũi với nông dân vừa được quốc tế kính trọng.

