NHỮNG ĐIỀU QUAN TRỌNG CẦN BIẾT VỀ BÀI THI TOÁN ĐIỀU KIỆN VÀO 10 CHUYÊN.
Môn Toán, Ngữ Văn được xem các môn điều kiện bắt buộc đối với bất cứ học sinh nào muốn thi vào trường chuyên. Trên thực tế, mỗi trường chuyên đều có yêu cầu riêng đối với học sinh vào trường, nên mức độ đề toán điều kiện của mỗi trường là khá khác nhau và có những đặc trưng riêng. Nhìn chung thì mỗi học sinh khi xác định mục tiêu thì cần nắm được các yếu tố cốt lõi về môn Toán điều kiện như sau:
1. Đề toán điều kiện của 4 trường chuyên Hà Nội (Chuyên Hà Nội – Amsterdam, Chuyên Nguyễn Huệ, Chu Văn An, Sơn Tây) chính là đề chung với đề thi toán vào 10 của Sở Giáo dục Hà Nội. Mức độ được xem là dễ nhất, học sinh học chắc sách giáo khoa có thể đạt từ 8 - 8,5. Để thi chuyên thì cần đẩy ngưỡng điểm lên tầm 9,5, học sinh cần rèn thêm 1 số dạng nâng cao như phương trình vô tỉ, bất đẳng thức, các cấu hình hình học ở ý cuối. Một điều lưu ý là từ năm học vừa rồi thì câu cuối không còn là bất đẳng thức đại số thuần túy mà chuyển sang Min - Max dưới dạng toán thực tế.
2. Đề toán điều kiện của trường Chuyên Khoa học Tự Nhiên: đây là trường có mức độ toán điều kiện khó nhất, nội dung hoàn toàn là nâng cao ở mức độ toán chuyên. Với chuyên KHTN thì nói "toán điều kiện" kể ra chưa đúng lắm vì thực chất toán điều kiện (vòng 1) của trường này không có mấy sự khác biệt với toán vòng 2, thậm chí có năm còn khó nhằn hơn. Nếu học sinh muốn thi vào trường này, dù là chuyên Toán hay Lý hay Hóa hay Sinh, thì đều phải học các dạng toán trong phạm vi toán chuyên với các dạng đặc trưng như: Phương trình vô tỉ, Hệ phương trình, Số học, Bất đẳng thức... Điều kiện để được xét tuyển là học sinh cần được từ 4 điểm môn toán vòng 1, nghe có vẻ "nhẹ gánh" nhưng thực tế thì 4 điểm toán 1 chuyên KHTN có khi khó hơn 9 điểm toán Sở, và học sinh bị loại vì điểm liệt môn Toán rất nhiều.
3. Đề toán điều kiện của trường Chuyên Sư phạm từ năm 2025 có sự thay đổi đáng kể khi cấu trúc không còn 100% tự luận mà gồm 12 câu trắc nghiệm và 4 câu tự luận. Đề được cho là khó hơn và vẫn có những dạng bài "lạ" khiến học sinh lúng túng. Đề toán điều kiện Sư phạm cũng có những bài mang dáng dấp của toán chuyên, dù học sinh không cần thiết học đến chương trình toán chuyên như thi KHTN, nhưng muốn làm tốt được thì phải học toán ở mức nâng cao tương đối nhiều. Một điều lưu ý nữa là với học sinh thi chuyên Văn và chuyên Anh thì môn Toán 1 sẽ không tính vào tổng điểm mà được xem là môn điều kiện, với yêu cầu điểm từ 3,5 điểm trở lên. Tuy nhiên 3,5 điểm toán 1 Sư phạm cũng là 1 thử thách lớn nếu học sinh không được ôn dạng một cách cẩn thận.
4. Đề toán điều kiện của trường Chuyên Ngoại ngữ từ 2025 có sự thay đổi từ 100% trắc nghiệm sang 20 câu trắc nghiệm và 2 bài tự luận. Vì vậy, học sinh thi vào CNN sẽ không còn chỉ tập trung vào các kỹ năng giải toán nhanh, sử dụng máy tính Casio như trước mà vẫn phải rèn chắc phần trình bày... Xét về mức độ thì đề toán CNN khó hơn khá nhiều toán thi vào 10 của Sở và tiệm cận mức độ đề vòng 1 Sư phạm. Ngay cả các học sinh đỗ chuyên toán các trường khác nhưng thi toán 1 CNN có khi chỉ đạt 5-6 điểm. Với đặc điểm kiến thức trong đề phủ rộng, câu hỏi tương đối lắt léo thì học sinh không chỉ cần nắm chắc kiến thức mà cần rất "tỉnh" khi đọc đề để tránh bẫy.
5. Đề thi vào lớp 10 chuyên KHXH và Nhân văn bao gồm 35 câu trắc nghiệm. Mức độ đề đa phần là cơ bản và nâng cao vừa, có khoảng 5 câu cuối là khó hơn hẳn. Đề dài và kiến thức chủ yếu phủ đều ở lớp 8, lớp 9; học sinh học chắc chắn, cẩn thận thì hoàn toàn đạt 6 - 7 điểm. Thi chuyên KHXH và NV thì điểm toán chỉ cần qua liệt (4 điểm) chứ không tính vào điểm tổng nên mặc dù đề không phải là dễ nhưng cũng không phải quá khó để vượt qua mức điểm liệt. Dù vậy học sinh không được chủ quan và phải rất cẩn thận khi đọc đề, vì nhiều câu hỏi vẫn "gài" khi không hỏi theo kiểu truyền thống mà có những biến tấu nhất định.
