Số người mắc Alzheimer trên thế giới? Tại sao ở Việt Nam thường thống kê sai về Alzheimer?

Số người mắc Alzheimer trên thế giới? Tại sao ở Việt Nam thường thống kê sai về Alzheimer?

Dưới đây là số liệu hiện có + lý giải về sự khác biệt thống kê giữa các nước như Mỹ, Nhật, Trung Quốc so với Việt Nam và một số nước khác 👇

---

🧠 1) Số người mắc Alzheimer trên thế giới

🌍 Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO):

• Trên 55 triệu người trên toàn cầu đang sống chung với sa sút trí tuệ, và khoảng 60-70% trong số đó có thể là Alzheimer.

• Nghĩa là có khoảng 33–39 triệu người mắc Alzheimer trên thế giới hiện nay.

Bệnh Alzheimer được dự báo sẽ tiếp tục tăng mạnh trong thập kỷ tới do già hoá dân số toàn cầu.

---

🇻🇳 2) Ở Việt Nam

Hiện không có con số “chuẩn chính thức” từ một tổng điều tra dân số toàn quốc, nhưng các nguồn nghiên cứu và báo cáo cho thấy:

📌 WHO/ổ chức y tế và một số báo cáo cho biết:

• Ước tính khoảng 500,000 người cao tuổi tại Việt Nam đã bị sa sút trí tuệ/Alzheimer tính năm 2020, chiếm khoảng 5% dân số trên 60 tuổi.

• Tuy nhiên, trong thực tế chỉ có khoảng 1% số người mắc được chẩn đoán và điều trị tại các cơ sở y tế.
  → Nghĩa là số người thực sự mắc có thể nhiều hơn rất nhiều so với các ca ghi nhận.

Một số dự báo dựa trên mô hình dân số già cũng ước tính lượng người sa sút trí tuệ — gồm Alzheimer — ở Việt Nam có thể tăng lên đáng kể trong những thập kỷ tới.

---

🇺🇸 3) Tại Mỹ, Nhật, Trung Quốc…

👉 Trong các nước phát triển và Trung Quốc (lớn về dân số), số người mắc Alzheimer được ghi nhận khá chính xác nhờ:

✅ Hệ thống y tế và hồ sơ bệnh tật điện tử
✅ Điều tra dân số có sàng lọc nhận thức định kỳ
✅ Các thống kê bắt buộc khi vào viện/khám bệnh
👉 Do đó phần lớn trường hợp được chẩn đoán và ghi vào dữ liệu quốc gia.

Ví dụ ở Mỹ:

• Khoảng 10.7% dân trên 65 tuổi bị Alzheimer theo các tài liệu y tế (tức khoảng hàng triệu người).

---

❓ Tại sao ở Việt Nam (và một số nước khác) thống kê “sai — thấp hơn thực tế”?

🔹 1) Thiếu hệ thống phát hiện sớm, chẩn đoán sớm

Ở nhiều nước có hệ thống y tế chưa mạnh:

• Người cao tuổi thường nghĩ đó là “lão hóa bình thường” → không đi khám.

• Các trường hợp nhẹ hay trung bình không được xét nghiệm hoặc ghi nhận.

• Đường dây thống kê quốc gia / cơ sở y tế chưa bắt buộc ghi Alzheimer vào hồ sơ dân số.

Điều này khiến chỉ 1% trường hợp được chẩn đoán như báo cáo tại Việt Nam.

---

🔹 2) Chẩn đoán phức tạp, tốn kém

• Phải đánh giá bằng biểu hiện thần kinh + xét nghiệm chuyên sâu → không phải ai cũng có điều kiện.

• Thiếu bác sĩ thần kinh/đơn vị nhớ ở nhiều địa phương.

→ Hậu quả: nhiều trường hợp chỉ ghi là “sa sút trí tuệ do tuổi già” chứ không phải Alzheimer trong thống kê chính thức.

---

🔹 3) Nhận thức cộng đồng thấp

• Nhiều gia đình xem mất trí nhớ là bình thường tuổi già.

• Dẫn tới không khám, không làm hồ sơ thống kê chính xác.

---

🔹 4) Thiếu dữ liệu quốc gia chuẩn hoá

Ở các nước phát triển:

• Tỷ lệ mắc được “chuẩn hoá theo độ tuổi”

• Dữ liệu có bảng mã ICD, thống nhất quốc gia

Ở nhiều nước khác:

• Dữ liệu phân mảnh, không chuẩn hóa

• Thiếu quy trình thống kê thống nhất

→ Do đó số liệu thấp hơn thực tế hoặc không đồng nhất giữa các nguồn.

---

📊 KẾT LUẬN NGẮN GỌN

---

📍 Tại sao khác biệt trong thống kê?

Không phải là Alzheimer ở VN ít hơn, mà vì:

✔ Hệ thống chẩn đoán còn hạn chế
✔ Nhận thức và thăm khám chưa phổ biến
✔ Không có thống kê quốc gia bắt buộc

=> Kết quả: số liệu ghi nhận thấp hơn thực tế đáng kể.