Dưới đây là tóm tắt lí thuyết ngắn – trọng tâm – dễ dạy cho chương Lực và tác dụng của lực (Vật lí 7):
🔥 1. Khái niệm lực
- Lực là tác dụng đẩy hoặc kéo của vật này lên vật khác.
- Kí hiệu: F
- Đơn vị: Niu-tơn (N)
👉 Ví dụ: kéo cửa, đẩy xe, Trái Đất hút vật…
⚡ 2. Tác dụng của lực (cực kỳ quan trọng)
Lực có 2 tác dụng chính:
✅ (1) Làm vật biến dạng
- Bóp quả bóng → méo
- Kéo lò xo → giãn
✅ (2) Làm thay đổi chuyển động
- Làm vật:
- Bắt đầu chuyển động
- Dừng lại
- Nhanh lên / chậm đi
- Đổi hướng
👉 Cốt lõi:
Không có lực → không đổi chuyển động
🔹 3. Các loại lực thường gặp
🌍 a) Lực hấp dẫn
- Là lực hút giữa các vật có khối lượng
- Trái Đất hút mọi vật → tạo trọng lực
👉 Ví dụ: vật rơi xuống đất
🧱 b) Lực ma sát
- Xuất hiện khi vật tiếp xúc và chuyển động (hoặc có xu hướng chuyển động)
Các loại:
- Ma sát trượt
- Ma sát lăn
- Ma sát nghỉ
👉 Vai trò:
- Có lợi: giúp đi lại, phanh xe
- Có hại: làm mòn, nóng máy
🔧 c) Lực đàn hồi
- Xuất hiện khi vật bị biến dạng đàn hồi (bị kéo, nén)
- Luôn có xu hướng đưa vật về trạng thái ban đầu
👉 Ví dụ: lò xo, dây chun
🧭 4. Biểu diễn lực (mũi tên)
Lực được biểu diễn bằng một mũi tên:
- Gốc: điểm đặt lực
- Phương – chiều: hướng của lực
- Độ dài: độ lớn của lực
👉 Ví dụ: kéo sang phải → mũi tên sang phải
🧠 5. Tóm tắt bản chất (cực ngắn để nhớ)
👉 Lực = đẩy/kéo
👉 Tác dụng = biến dạng + đổi chuyển động
👉 3 lực chính: hấp dẫn – ma sát – đàn hồi
👉 Biểu diễn = mũi tên (điểm – hướng – độ lớn)
